30/1/2009 - SİRKELİ MİSKET KÖFTE

Bundan 15 sene önce eşimin anneannesi oldukça kötü şekilde hastalanmış, teşhisi memlekette koyamayınca Erzurum Tıp Fakültesine göndermişlerdi. Orada da bayağı bir uğraşmışlar, muayeneler, tetkikler yapılmış ne olduğunu anlayamamış ve en sonunda bir hafta ömrü kaldı gidin evinde rahat etsin en azından denerek eve yollanmıştı. Bir hafta ömür biçilen ninemiz dönüş yolunda Erzurum’un içinden geçilirken torununa;

-Arabayı kenara çek oğul, buralara gelmişken cağ kebabı yemeden gitmek olmaz demiş. Torun şimdi ne yapsın; sıvı gıdalar alması emredilmiş bir yandan, bir hafta ömrü kaldı denmiş diğer yandan. Nene bari az bişey ye diyerek kebap ısmarlamıştı.

Eve geldiklerinde doktorların tavsiyesi üzerine koluna serum takılmış, işte o takıldığı gün nene çökmüştü. Çünkü daha önce köyde bir hasta vardı ve ona takılan serumları görmüş, adamın ölümüne şahit olmuştu. Bunları yiyen insan doğrulamaz derdi. Aman nene sakın ölmeyesin gibi şakalara “bu zaman ne ölmesi, tarla tapan yerde dururken, hele tahıllar bir kalksın ölüm o zaman” derdi. O çok güçlü bir kadın oldu her zaman, her dediği emir kabul edilen kadınlardan.

O gün nene ölecek diye bütün çocukları başına toplandı, her biri bir diyardan geldi, nene ölmedi. O zamandan beri dimdik yaşadı. Ama bugünlerde epey hasta, bu sefer şakaları da duymuyor, görmüyor, yemiyor içmiyor. Yine bütün çocukları başına toplandı.……

Bu gün çok çok basit ama bir o kadarda lezzetli bir köfte tarifi vereceğim.

            Malzemeler:
250 gr. Kıyma

3- 4 adet kuru soğan

1 tatlı kaşığı karabiber

1,5 tatlı kaşığı tuz

1 kahve fincanı sirke

2-3 yemek kaşığı zeytinyağı

Maydanoz

1 yemek kaşığı un

Kızartmak için:

1 kahve fincanı sıvı yağ

Yapılışı:

Kıymayı tuz ve karabiberle iyice yoğurup fındık büyüklüğünde köfteler yapın. Tavaya zeytinyağını koyarak kızdırın ve ince ince doğradığınız soğanları pembeleşene kadar pişirin. Ocağı kapatın. Başka bir tavaya sıvıyağı koyarak kızdırın ve köfteleri una bulayarak bu yağda kızartarak soğanların üzerine alın. Tüm köfteler kızarıp bitince soğan ve köfteli tavayı tekrar ateşe koyarak sirkeyi ilave edin. Birazcık da tuz ekleyerek bir iki dakika kaynatıp ocaktan alın. Servis tabağına koyarak üzerine maydanoz doğrayın. Afiyet olsun.

24/4/2008 - FELLAH KÖFTESİ (ALDIĞIM YORUMLAR NEDENİ İLE ADINA SARIMSAKLI KÖF

Bu gün Fellah Köftesi diye bilinen yemeği tarif etmek istiyorum. Tarif etmeden önce hakkında biraz bilgi verebilmek için internette araştırma yapayım dedim, bu köftenin birçok ismi olduğunu öğrendim. "Fellah Köftesi", "Kürt Köftesi", "Sarımsaklı Köfte", “Bulgur Köftesi” ve "Zeyitli Köfte". İllere göre değişik adla anılıyormuş meğer."Zeyitli" kelimesi Mersin taraflarında "zeytinyağlı" anlamında kullanılıyormuş.

Ben bu tarifi yayınladıktan sonra şöyle bir yorum almıştım, paylaşmak istedim.İnternetten yada ansiklopedilerden araştırarak yazıyorum, hatalar olabilir belki , aldığım yorum şöyleydi."ben mersin li olarak zeyitli köftesi diye sizden duydum ayrıca biz burda fellah köftesi değil sarımsaklı köfte diye adlandırıyoruz düzeltirseniz sevinirim ayrıca sarımsaklı köfteye kıyma konmaz."
                Fellah; çiftçi, Mısır köylüsü ve Arap anlamlarını içeriyor.

Fellah köftesi, hemen hemen bütün yörelerimizde bilinmesine rağmen daha çok Adana, İskenderun, Hatay, Mersin, Elazığ civarında bilinen, yapılış şekli ve sunumunda çok küçük farklılıklarla her yörede beğeniyle yenilen meze türünde bir yemek.

Bulgur hakkında da birazcık bilgi araştırması yaptığımda o kadar çok şeyle karşılaştım ki;       Bulgurun buğdaydan yapılan geleneksel bir Türk yiyeceği olduğu, kandaki yağları düşürücü yönü olduğu bilinen posa/lif bakımından çok zengin bir gıda olduğu, Karbonhidrat değeri düşük, protein değerinin yüksek olduğu gibi bilgilere rastladım. Ayrıca;

Bulgurda bulunan B1 vitaminleri, sinir ve sindirim sisteminde önemli rol oynadığını, içerdiği folik asitten dolayı, çocuk ve hamile kadınlar için çok önemli bir gıda maddesi olduğunu öğrendim.

 Hiç Kolesterol içermediğini, kabızlığı engelleyerek bağırsak kanserini önlediğini, bakliyatlarla karıştırılıp pişirildiğinde dünyadaki en önemli besin kaynağı durumuna geldiğini sizlerle paylaşmadan edemedim.

Şimdi bulgurdan yapılan köftenin tarifini verelim.

           Malzemeler:

1 su bardağı kadar kaynamış su

1 su bardağı ince bulgur

3 yemek kaşığı un

1 yumurta

2 yemek kaşığı tereyağı

Tuz

            Üzeri İçin:

200–300 gr kadar kıyma

1 adet kuru soğan

2 adet yeşilbiber

1/2 çay bardağı zeytinyağı

1 yemek kaşığı biber salçası

Yarım demet maydanoz

2–3 diş sarımsak

1 çorba kâsesi yoğurt

            Hazırlanışı:

Bulguru ayıklayarak bir tencereye koyun ve üzerine kaynamış suyu dökerek kapağını kapatın ve yarım saat kadar bekleyin. Un, yumurta, tuz ve tereyağını ilave ederek ele yapışmayacak kıvama gelene kadar iyice yoğurun. Bir kâseye soğuk su koyarak ara sıra elinizi ıslatarak oldukça küçük köfteler yapın.

Orta boy bir tencereye su koyarak bir miktar tuz atın ve kaynamaya bırakın. Kaynamaya başlayınca köftelerinizi içine atıp haşlayın. Köfteler suyun yüzeyine çıktıklarında pişmiş demektir. Kevgirle alarak yayvan bir servis tabağına alın.

Geniş bir tavada soğanları ve biberleri doğrayarak zeytinyağı ile pembeleştirin. Kıymayı katıp kavurun. Salçayı ekleyin ve bir çay bardağı kadar kaynamış su ilave edin. 2–3 dakika kadar kaynadıktan sonra ayıkladığınız maydanozları doğrayarak sosa ekleyin ve ocağı kapatın.

Çukur bir kâsede sarımsakları temizleyerek yıkayıp ezin. Yoğurt ve bir miktar tuzla iyice çırpın.

            Köftelerin üzerine önce sarımsaklı yoğurdu yayın, üzerine pişirdiğiniz sosu gezdirin ve servise sunun. Afiyet olsun.

            Bu köfte daha çok kıymasız yapılır, arzunuza göre kıymayı kullanmadan da sos yapabilirisiniz.

21/2/2008 - İÇLİ KÖFTE

Kars’ ta bir ev sahibimiz vardı. 6 yaşıma kadar yaşadığım, Hayal meyal hatırladığım, isimlerini babama sorarak öğrendiğim, Rusya kökenli ama Türk Vatandaşı olan Diş Doktoru Tirofin Denisko ve kardeşi Vasil Denisko ile eşleri. Çocukluğumun en güzel günlerini orada yaşadım. İlk hediyelerimi onların elinden aldığımı, paskalya tatillerinde boyanan yumurtaları ve bize sundukları nefis sofraları, yılbaşlarında evlerinde uyutup yastığımın altına sakladıkları ve Noel Baba getirdi dedikleri hediyelerimi unutmam mümkün mü?  

İşte o hediyelerimden biri de mutfak setiydi. Öyle böyle değil. Komple mutfak. Kuzineli sobasından ocağına, tencere- tabağından, fincanına, yerdeki kilimine kadar. İşte o oyuncağımla o kadar uzun süre oynadım, o kadar uzun süre yemekler yaptım ki… Zannediyorum o oyuncağımla sevdim ben mutfağı.

Neyse;

Şimdi hiç alakası yok ama içli köfte yapmıştım bir zamanlar, arşivden resmini alarak onu yazayım derken aklıma çocukluğum geldi de yazıverdimJ

Aşağıda verdiğim malzemelerden çok fazla köfte çıkıyor. Ben yılbaşında kalabalık misafirlerim için yapmıştım. Çeyrek ölçü yeterli sanırım.

 Malzemeler:

1 kg kıyma

1 kg soğan

1 kg ince bulgur

1/2 demet maydanoz

1 tatlı kaşığı kimyon

1 tatlı kaşığı karabiber

1 tatlı kaşığı kırmızı pul biber

1 yumurta

2-3 yemek kaşığı un

2 yemek kaşığı zeytinyağı

Tuz

Yapılışı:

Bir çaydanlık suyu kaynatın ve ayıkladığınız bulguru bu suyla ıslatarak ağzı kapalı olarak şişmesi için yaklaşık 45 dakika bekletin. Bu arada bir tencereye soğanları doğrayarak iki kaşık yağla pembeleştirin. Kıymayı katıp kavurun. Baharatlarını ve tuzunu ilave edin. En son maydanozu kıyarak karıştırın ve ocağı kapatarak soğumaya bırakın.

Şişen bulgura unu ekleyerek elinizle havalandırarak karıştırın. Yumurtayı kırın, isterseniz bir kaşık biber salçası ekleyin. Tuzunu ilave ederek yoğurun. Yoğurma işlemini çok iyi yapmanız gerekiyor. Aksi halde köfteler açılıp dağılacaktır. Bulgurunuz hamur kıvamına gelip elinizde açmaya çalıştığınızda dağılmıyorsa olmuş demektir. Yumurta büyüklüğünde parçalar alarak elinizde yuvarlayın ve ortasını oyun. Elinizle kenarlara doğru hafifçe iterek açmalısınız.İçine bir kaşık kıymalı malzemeden koyup, yuvarlayarak ağzını kapatın.

Kızartma tenceresine sıvı yağ koyarak kızdırın ve köfteleri her tarafı kızaracak şekilde pişirin. İster salata ile ister yoğurt ile servis yapın.Afiyet olsun.

30/11/2007 - HAMSİ KÖFTESİ

Hamsi hiç bu kadar ucuz olmamıştı,1 lira…. Gerçi bu kış 2 liradan satıldı çoğu kez.Biz aslında balık severiz, ama ucuz olunca daha çok severizJ Diğer zamanlarda haftada bir yerken şimdi haftanın en az üç günü balık yemeye başladık. Hafta sonları balık sevmeyen büyük oğlum eve geldiğinden hafta içine çektik.Yani bir gün arayla çeşitli balıkları tüketmekteyiz, daha da çok hamsiJ Hal böyle olunca her gün aynı şekilde pişirilmiş balık insana gına getiriyo nihayetinde.O yüzden daha önceleri duyduğum hamsi köftesini deneyelim diye düşündüm ve hiçbir yerden tarif almadan yaptım bu köfteleri. Denizden yeni çıktı bunlar kardeşler..(genelde herkes benden küçük olunca ablalar-abiler diyemedimJ) benim yaptığım şekildeki tarifi vereceğim.Çok güzel oldular, birazcık balık hali kayboluyo yalnızca..Daha çok baharat tadı olan bişey..Yani benim yaptıklarım öyle oldu, asıl balık köfte tarifine hâlâ bakmadım, yayınlayayımda sonra bakacağımJ

8/4/2007 - Izgara Köfte

Profilimde görmüş olduğunuz resmin arka planında olan arılar babamın arıları. Gerçi bu resim yaklaşık 15 yıl öncesine ait, çocuklarda benim oğlanlar. Babam emekli olduğundan beri her yaz memlekete giderek bal üretirJ Yarın kış çıkışı bakımlarını yapmak üzere 3-4 günlüğüne gidecek. Ay sonunda da annemle gidecekler. Ve ben de bu durumda yalnız olduğu için annemin yanına gideceğim. Yokluğumda bloğumu yalnız bırakmayın ve  beni özleyin diyerek size ızgara köfte ikram edeyimJ Tatlı kalmamış elimde idare ediverin artıkJ

Malzemeler:

Kıyma

Islatılmış ekmek içi (Yaklaşık kıymanın çeyreği kadar)

           1 kuru soğan (rendelenmiş)

2 diş sarımsak

Baharatlar

Tuz

Yapılışı:

Tüm malzemeler çukur bir kapta iyice yoğrulur, elle şekil verilir, varsa ızgarada, yoksa tost makinesi iyice ısıtıldıktan sonra köftelerin her iki yüzü de kızarana kadar pişirilir.

       Bir de turşu olsun isterseniz.Ama tarifi yok bu seferki market turşusu:) Afiyet olsun.

5/2/2007 - OSMANLI KÖFTESİ

      Geçenlerde epeyce zamandır yapmadığım Osmanlı köftesi aklıma geldi.20 yaşlarındaki çocuklarım bile hatırlamadığına göre ne zamandır yapmadığımı hesaplamaya gerek yoktur sanırım. Aslında hep sevdiğim bir yemekti bu nasıl ihmal etmişim bu kadar zaman anlamadım. Demek ki arada bir eskileri hatırlamakta fayda varmış, çok değişik bir yemek gibi gömüldüler köftelerin içine..

      Aslında servis yaparken de çok şık duruyor tabakta. Tabi benim resimlere bakıp aldanmayın kötü çekim oldu. Beceremedim. Işık filan hakgetire hiç bir şeyi ayarlayamadım.

      Malzemeler:

2 haşlanmış patates

2 haşlanmış havuç

Bir miktar haşlanmış bezelye

Kıyma

Kuru soğan

Sarımsak

Baharatlar

Çok az ekmek içi (ıslatılmış)

Tuz

Kaşar peyniri

     Yapılışı:

     Havuç ve patatesi zar büyüklüğünde kare kare doğrayın. Bezelyeyle karıştırıp kenarda bekletin. Köftelik malzemeleri yoğurun, mandalina büyüklüğünde parçalar alarak içini oyun ve çanak gibi şekil verin. Köftenin çukur yerlerine bir çentik yağ koyarak  yağlanmış tepsiye alın ve kızgın fırında pişirin.Çıkarıp bezelyeli karışımdan içlerine doldurun ,her köftenin  üzerine kaşar peyniri koyarak  eriyene kadar pişirin.Sıcak olarak arzu ettiğiniz şekilde makarna veya pilav yanında servis yapın.

     Artan havuçlu bezelyeli karışımı da rus salatası yapıp sunabilirsiniz.Afiyet olsun.

23/1/2007 - CEVİZLİ MERCİMEK KÖFTESİ

Bu tarifi bir meze kitabında görmüştüm ancak denemek kısmet oldu. Hafif ve hoş bir tadı var. Fakat tarifi aldığım kitaptaki resimle benimkinin hiç alakası yok. Onların çektiği resimde ortasından kaşar peynirinin akışını bile görüyorsunuz.Galiba içli köfte gibi oyup kaşarı içine koymuşlar, ama bunu yazmadıkları için anlayamadım. Bir daha yaptığımda böyle yapacağım.

Malzemeler:

1/2 su bardağı mercimek

1 orta boy havuç

1/2 su bardağı ceviz

2 yemek kaşığı kaşar peyniri (rendelenmiş)

2 yemek kaşığı un

bir miktar maydanoz

1 çay kaşığı pul biber

1 çay kaşığı karabiber

Tuz

Yapılışı:

Mercimek ve havuç birlikte haşlanır. Süzülüp iyice ezilir. Soğuduktan sonra diğer malzemeler ilave edilip hamur yapılır. Köfte şekli verilerek galeta ununa bulanır ve yarım saat kadar buzdolabında dinlendirildikten sonra kızgın yağda kızartılır.

Siz en iyisi içini oyup kaşar koyun daha güzel olacak sanırım öyle. Sıcak sıcak yemeniz gerekiyor diyor tarifin aslında, ama biz soğuk yedik çok güzeldi.Yani sıcağı nasıldı bilmiyorum.

10/12/2006 - Sulu Köfte

    Yapımı oldukça kolay olan,kısa sürede yanında hemen hazırlanabilen makarnayla servise sunabileceğiniz lezzetli bir yemektir.

Malzemeler:

250-300 gr kadar kıyma
1/2 su bardağı pirinç
Tuz
1 çay kaşığı kırmızı pul biber
1 çay kaşığı toz karabiber
3/1 demet maydanoz
Bir miktar aşotu (kinzi) varsa
1 yemek kaşığı salça
4 orta boy patates
2 adet kuru soğan
2 yemek kaşığı yağ

Yapılışı:

     Önce yağ bir tencereye konur soğan pembeleştirilir salça ilave edilerek üzerine 4-5 su bardağı su konur,tuz atılır,ocağın altı kısılır.Kaynamasını beklerken bir yandan pirinç ayıklanıp yıkanır ve derince bir kaba alınır.Soğan temizlenip küçük küçük doğranır,kıyma konur,baharatlar, maydanozun bir kısmı ve tuz ilave edilerek iyice yoğrulur.Malzemeler birbirini tuttuğu zaman irice köfteler yapılır bir tabağa alınır.Bir taraftan da patatesler soyulup yıkanır iri dilimler halinde kesilir.Kaynamaya başlayan suya ocağın altı açılarak önce patatesler sonra köfteler yavaşça bırakılır.Tekrar kaynamaya başladığında kısık ateşte pişmeye bırakılır.Patatesler piştiğinde kalan maydanoz serpilir.Varsa aşotu (kinzi) eklenir.Bir burun (bir iki taşım) kaynattıktan sonra dinlenmeye bırakılır.